Er is, plat gezegd, verdiend op het personeel…

was een beter kop geweest voor het Premium Zorgvisie-artikel over de Benchmark Ouderenzorg van het BDO. De werkelijke titel ‘Ouderenzorg gaf € 2,5 miljard uit aan externe inhuur, past echter beter in de huidige tijdgeest om de zzp-ers er uit te werken en nog meer naar de mantelzorg en vrijwilligers door te schuiven.

Natuurlijk is het waar dat de ouderenzorg € 2,5 miljard uitgeeft aan externe inhuur in 2024, maar door juist deze zin als kop te nemen zet je veel mensen op het verkeerde been over de werkelijke waarheid. Speciale aandacht vraag ik voor zinnen die in het artikel staan (zie ‘wat zijn de feiten’). Het lijkt me voor de zorgprofessionals, mantelzorgers en ouderen heel moeilijk als er zo over jullie wordt gedacht en geschreven. Kwaliteit lijkt slechts een woord, geen daad.

Wat zijn de feiten?

De bedrijfsinkomsten zijn de afgelopen jaren fors gestegen, evenals het rendement.

Note: 2023 en 2024 aantal instellingen op basis van opbrengsten boven € 10 miljoen

Het procentuele deel van de inleenkosten t.o.v. de bedrijfsopbrengsten al een aantal jaren stabiel op 9-10% ligt. Stijgende omzet betekent dus ook hogere kosten voor inleen.

Het procentuele deel van de inleenkosten t.o.v. de totale personeelskosten al een aantal jaren stabiel op 13-14% ligt.

De Personeel In Loondienst (PIL)-quote in 2024 daalde van 62,0% naar 61,6% (2023)

De Personeel Niet In Loondienst (PNIL)-quote in 2024 daalde van 9,6% naar 9,2% (2023)

Aanbeveling 3 uit het BDO-rapport: Banken, zorgkantoren en zorgaanbieders: neem samen de regie (op te vragen bij BDO)

Premium-artikel

Dit is een premium-artikel, welke verreweg de meeste zorgprofessionals niet kunnen lezen, laat staan dat ze op zoek gaan naar het onderliggende rapport. Daardoor missen ze geschreven zinnen in het artikel als:

Verdiend op personeel. Een deel van de financiële meevaller komt door een efficiëntieslag op personeelsgebied. De totale resultaatmarge van de sector steeg met 1,8 procentpunt, waarvan 0,8 procentpunt direct is toe te schrijven aan een betere verhouding personeelskosten en omzet. ‘Er is, plat gezegd, verdiend op het personeel.’

Dit is deels te danken aan de sterke groei van de ouderenzorg in de thuisomgeving. Organisaties zetten meer in op Volledig Pakket Thuis (VPT) en Modulair Pakket Thuis (MPT). ‘Bij deze producten heb je meer vrijheid in de personeelsmix die je inzet. Je kunt werken met een lager niveau medewerkers, zoals niveau 2, en meer gebruikmaken van mantelzorgers’. Dit maakt dat deze extramurale zorg een betere marge kent dan de traditionele intramurale zorg.

Naast de verschuiving naar de lucratievere thuiszorg, hebben veel organisaties het hele jaar op kostenbeheersing gestuurd omdat de overheid bezuinigingen had aangekondigd.

Daarbij kwam dat de rente op de stijgende banktegoeden van de instellingen ook heeft bijgedragen aan het positieve resultaat.

Wat valt op?

Waarom wordt er in het artikel niet ingegaan op het personeel in vaste dienst? Zoals BDO het in het rapport noemt: ‘Loonexplosie vast personeel’. Een stijging van ongeveer 8,5% (€ 1,5 miljard).

Al langere tijd bereiken mij berichten over de lijstjes met taken die mantelzorgers krijgen aan het begin van de week om die week voor hun liefste of de hele groep/afdeling uit te voeren. Ik krijg verhalen over het opzeggen van schoonmaakbedrijven door ouderenorganisaties want dat kan een mantelzorger/vrijwilliger ook wel doen of een crowdfunding-actie om een huis voor jong-dementerende in te richten of het inzetten van steeds lager niveau én minder personeel. Let wel ik heb niks tegen een lager niveau personeel, ze doen enorm goed werk, maar ik wil graag passend personeel en dat is maar zeer de vraag.

Zinnen en woorden als ‘er is, plat gezegd’ verdiend op personeel’ en ‘lucratievere thuiszorg’ die uitgesproken worden in dit artikel baren mij grote zorgen. Wie wil, als er zo met je wordt omgegaan, nog werken of mantelzorgen?