De Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) bracht recent het rapport ‘Met de stroom mee’ (https://www.raadrvs.nl/documenten/publicaties/2023/06/20/met-de-stroom-mee) naar buiten. ‘Wij van in de zorg’ heeft hier de volgende reactie en aanvullingen op.
Het rapport
Wij zijn het eens met de conclusie van RVS, ‘in de zorg loopt het vast’. Een immens hoog ziekteverzuim (8,1%) en matige instroom ten opzichte van zeer grote uitstroom van zorgverleners. Steeds langere wachtlijsten voor patiënten zijn daar de zichtbare tekenen van. De niet zichtbare tekenen van onvoldoende, te late of kwalitatief mindere zorg zijn minder bekend. We zijn het ook eens met de RVS dat de neerwaartse spiraal NU gestopt moet worden. We missen de aandacht voor de jaarlijkse verspilling van minstens € 23 miljard aan zorggelden en vinden weinig concrete en praktische oplossingen in het rapport (bronnen: Verkenning naar faalkosten in de Nederlandse gezondheidszorg, Heilige zorghuisjes). Allereerst is het belangrijk het verschil tussen werkers in de zorg en werkers aan de zorg te kennen.
Wie zijn de werkers in de zorg?
Het zijn de werkers die daadwerkelijk doen waar de zorg voor bedoeld is: het helpen van mensen met een zorgvraag. Denk bij werkers in de zorg aan bijvoorbeeld: verpleegkundigen, verzorgenden, artsen en fysiotherapeuten en alle ondersteunende werkers die helpen bij de uitvoering.
Wie zijn de werkers aan de zorg?
De groep aan de zorg werkers zijn de mensen die niet als basis zorgen of direct ondersteunend werk doen. De lijst van deze werkers aan de zorg is lang maar we geven jullie wat voorbeelden: het ministerie van VWS en adviserende instituten, toezichthouders, consultancy- en lobbybureaus, overhead breed, audit-, keurmerk- en certificeringsbedrijven en marketing- en communicatieafdelingen.
Wat is er mis met het zorgstelsel?
De afgelopen 25 jaar is, in plaats van zorginhoud, de bestuurskundige, bedrijfskundige, economische en juridische kant van het zorgstelsel leidend geworden en daardoor is het stelsel onnodig complex gemaakt. Zorg wordt gezien als een product dat je als klant kant en klaar in de winkel koopt. De grondstoffen moeten zo goedkoop mogelijk zijn, het productieproces geoptimaliseerd en het verkoopproces gestandaardiseerd. Elke zorgprofessional en zorgvrager/patiënt weet dat zorg allesbehalve een kant en klaar product is. Integendeel: goede zorg ontstaat juist in de relatie tussen zorgprofessional en zorgvrager/patiënt. De goed opgeleide zorgprofessional ziet en behandelt de zorgvrager/patiënt, waarbij kostenbewustzijn één van de vele aandachtspunten is. Doordat er jarenlang voorbijgegaan is aan de vakinhoudelijke kennis is echter een systeem ontstaan dat gedreven is vanuit wantrouwen.
Deze controledrift heeft geleid tot een zeer ingewikkeld, ineffectief (nutteloos) en duur zorgstelsel. Een zorgstelsel waarbij een aanzienlijk deel van elke euro die u betaalt gaat naar de werkers aan de zorg. De werkers aan de zorg veroorzaken (waarschijnlijk met goede intenties) een geld- en energielek in de zorg.
Wat is de oplossing?
Beste Nederlanders, we constateren dat het RVS-advies geschreven is met medewerking van vele personen die allemaal werkzaam zijn aan de zorg. Ook verwijst RVS in referenties met name naar documenten en rapporten van organisaties die werken aan de zorg. Wij wijzen u erop dat er vrijwel geen enkele werker in de zorg, zorgvrager/patiënt of mantelzorger gevraagd is naar oplossingen voor de grote problemen in het zorgsysteem. Het is in onze ogen dan ook niet vreemd dat RVS tot dit éénzijdige advies komt.
Wij willen daarom graag verder helpen om tot een wérkelijk passend advies te komen.
Door middel van publiek debat willen we het perspectief van de in de zorg werkenden, de zorgvrager/ patiënt en de mantelzorger benoemen en toelichten:
- Erkenning van het bestaan van de grote groep aan de zorg werkers als gevolg van de grote paarse olifant in de kamer. (Lees: paarse krokodil staat voor verstikkende bureaucratie, de paarse olifant in de kamer wordt bewust genegeerd).
- Hoe we zorggeld (€ 23 miljard verspilling) van de burgers dat nu aan de zorg wordt besteed weer grotendeels kunnen herinvesteren in de werkers in de zorg. Het startpunt is de zorginhoud.
- Vanzelfsprekend is het daadwerkelijk luisteren naar de werkers in de zorg en zorgvragers belangrijk, niet alleen hen aanhoren zonder gevolg (vinkje zetten).
Kortom er moet ‘tegen de stroom in’ gedacht en gewerkt gaan worden.
Onze brede oproep
Beste Nederlanders, RVS, VWS, media, politici, zorgverleners en zorgvragers,
Inmiddels is genoeg geschreven over het verspillen van zorggeld in dit huidige zorgstelsel. Vaak genoeg is door grondig onderzoek aangetoond dat het gaat om immense bedragen (minimaal € 23 miljard per jaar). Deze bedragen horen terecht te komen bij premieverlichting voor de burger en de werkers in de zorg. Wat vindt u er van dat een groot deel van uw zorgpremie en zorggeld terechtkomt bij de werkers aan de zorg?
Maakt u zich niet ook zorgen dat, als dit geld niet terechtkomt bij de werkers in de zorg, u straks geen zorg meer krijgt?
Wegkijken kan niet meer, neem uw verantwoordelijkheid. Over enkele jaren willen we als werkers in de zorg, zorgvrager/patiënt, mantelzorger en burger van Nederland niet nogmaals horen: ‘Zo hadden we het niet bedoeld!’.
