Vandaag het vierde artikel van de serie ‘Fraude en zorg door de jaren’. In deze serie beschrijf ik ruim 25 jaar historie fraudebestrijding in de zorg.
In dit vierde artikel van deze serie beschrijf ik een aantal voorbeelden van fraudezaken/onrechtmatige zorg uit 2011-2013, dit om het geheugen even op te frissen. Ook aandacht voor de vele woorden (ik beschrijf slechts het topje) die er dan al over fraudebestrijding op papier verschijnen. De oprichting van de Taskforce Integriteit Zorgsector en het Bestuurlijk Overleg van de Taskforce Integriteit Zorgsector.
Speciale aandacht vraag ik voor een overzicht uit oktober 2013: een overzicht van de bij de fraudeopsporing betrokken zijnde organisaties. Dat zijn er inmiddels nogal wat, elk met hun eigen overlegstructuren (eerste bladzijde op de afbeelding). Op papier wordt het inmiddels een grote organisatie (Taskforce, Stuurgroep, expertisecentrum, landelijk verzamelpunt, tripartite overleg, selectieoverleg, ….).
In de jaren 2011-2013 (anno 2024 meer dan 10 jaar geleden) is al een volledige kerstboom opgetuigd om de fraude in de zorg te beteugelen. De jaren na 2013 is het niet veel beter zullen we zien in de volgende bijdrage. Ik blijf me afvragen hoeveel de organisatie van en het praten over fraudebestrijding in de zorg kost ten opzichte van wat het oplevert.
2011
Ommelander Ziekenhuis Groep
In 2011 krijgt de frauderende Ommelander Ziekenhuis Groep een boete van € 500.000 omdat ze hebben gefraudeerd met de registratie van ligdagen.
‘Het onderzoek heeft drie jaar in beslag genomen omdat de ziekenhuisdirectie aanvankelijk niet wilde meewerken. Na een rechtszaak moesten zij alsnog medische dossiers afgeven aan de autoriteit. De NZa is gestart met een breder onderzoek omdat er signalen zijn dat andere ziekenhuizen ook frauderen met ligdagen’
2012
Europsyche
In 2012 gaat Europsyche failliet. Wie of wat is Europsyche? Europsyche bestaat uit een Raad van Toezicht (4 leden), een Raad van Bestuur (2 leden) en heeft 3 medewerkers in dienst (1 GZ-psycholoog die het kwaliteitsbeleid uitvoert en 2 administratief medewerkers).
Europsyche heeft enerzijds een raamovereenkomst met bijna 1100 over het land verspreide hulpverleners (/praktijken van hulpverleners) en stelt zich anderzijds via haar website open voor cliënten/patiënten met -zeer uiteenlopende- psychische hulpvragen. Europsyche verbindt via het netwerk dat zij zo heeft opgebouwd, hulpverleners uit heel Nederland met hulpvragers uit heel Nederland. In 2011 waren zo’n 10.000 cliënten/patiënten in behandeling bij de bij Europsyche aangesloten hulpverleners en kende Europsyche een jaaromzet van minimaal 14 miljoen euro.
In het artikel ‘Verzekeraars eisen miljoenen van failliet Europsyche’ lezen we onder andere deze zin: “De zorgverzekeraars hebben zich collectief op het standpunt gesteld dat er ten aanzien van EuroPsyche sprake was van ‘onverzekerde zorg’ en voorts aangegeven de over de afgelopen vier jaar verleende en middels EuroPsyche uitgekeerde zorg tot een bedrag van ongeveer 28 miljoen euro van EuroPsyche te zullen terugvorderen”,
De hele situatie duurt op dat moment dus al vier jaar. Vier jaar waarbij de zorgverzekeraars, NZa en IGJ niét hebben ingegrepen. Het bedrag (€ 28 miljoen) én het aantal patiënten (11.000) dat daar mee gemoeid is groot en doet me denken aan de recente situatie rondom Comed, waarbij dezelfde partijen betrokken waren.
Minister Schippers schrijft in een brief aan de Tweede Kamer onder andere dit:
‘Zorgverzekeraars zijn verantwoordelijk voor controle op rechtmatigheid en doelmatigheid van zorgdeclaraties. Ik vind het heel belangrijk dat verzekeraars deze rol goed uitvoeren. Het is immers van het grootste belang dat geld dat is bestemd voor collectief verzekerde zorg ook daadwerkelijk aan verzekerde zorg wordt besteed die kwalitatief goed en doelmatig is. Verschillende verzekeraars, waaronder CZ, hebben naar aanleiding van signalen van hulpverleners, patiënten en media diepgaand dossieronderzoek bij Europsyche verricht.’
Wil je meer lezen over dit onderwerp en de werkwijze van Europsyche? Dan kun je de brieven van NZa en IGJ op dit gebied openen en lezen.
VU-Medisch centrum
Ook in 2012 start de NZa met een onderzoek naar onterechte declaraties bij het VU-Medisch Centrum. Ik heb geen uitkomsten kunnen vinden van dit onderzoek.
2013
St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein
In april 2013 start de NZa, na aanwijzingen van mogelijk foutieve of onterechte declaraties ingediend bij zorgverzekeraars, een onderzoek bij het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein. Het onderzoek wordt in 2014 afgerond en met het resultaat dat het ziekenhuis voor € 24,6 miljoen onjuiste declaraties heeft ingediend. Dit bedrag moet worden terug betaald én er wordt een boete van € 2,5 miljoen opgelegd.
Tot zover een aantal voorbeelden, nu weer door met het bestrijden van de fraude in de zorg

2013
8 maart 2013
Taskforce en bestuurlijk overleg Integriteit Zorgsector
Oprichting Taskforce en bestuurlijk overleg Integriteit Zorgsector. Ondertekenaars van het convenant zijn het ministerie van VWS, de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa), Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGz), Zorgverzekeraars Nederland (ZN), Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (Inspectie SZW), Fiscale Inlichtingen en Opsporingsdienst (FIOD), Belastingdienst, Openbaar Ministerie (OM) en het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) 9 partijen breed convenant tegen zorgfraude.
De aanpak van zorgfraude is prioriteit voor minister Schippers en Staatssecretaris van Rijn. Hiermee wordt beoogd de preventie, detectie en repressie van zorgfraude te verbeteren door intensievere samenwerking. Daarnaast is afgesproken dat informatie over zorgfraude sneller en effectiever met de convenantpartners zal worden gedeeld, zodat een beter beeld van de aard en omvang van zorgfraude in Nederland kan worden gevormd.
Prachtige zinnen uit het convenant
Gelet op het belang van een integere zorgsector en daarbij het belang van een adequaat toezicht op en een doeltreffende civielrechtelijke, bestuursrechtelijke, tuchtrechtelijke en strafrechtelijke handhaving in die sector
Gelet op de uitkomsten van de evaluatie van de Regiegroep Verbetering bestrijding zorgfraude van december 2011, de aanbevelingen in het rapport Inventarisatie toezicht en opsporing in de zorgsector van de FIOD en de aanbevelingen in diverse bestuurlijke dossiers over zorgfraude
Overwegende dat de werkzaamheden van de ondergetekenden in het kader van de verbetering bestrijding zorgfraude de bovenstaande belangen beogen te behartigen en dat deze werkzaamheden, met inachtneming van ieder bestaande wettelijke taken en bevoegdheden, derhalve onverkort dienen te worden voortgezet en te worden versterkt;
Overwegende dat de zaken die in het kader van de samenwerking binnen de Regiegroep verbetering bestrijding zorgfraude worden behandeld, hetzij de taakstelling van de ondergetekenden rechtstreeks raken, het zijn indirect kunnen raken…….
Wat brengt de oprichting met zich mee?
De Taskforce Integriteit Zorgsector
De Taskforce komt 4 keer per jaar samen, de taken zijn onder andere informatie uitwisselen en kennis delen, het formuleren van een beleidsagenda met doelstellingen en het voorbereiden van de vergaderingen van het bestuurlijk overleg (zie hieronder). De Taskforce kan een projectorganisatie instellen en een verscheidenheid aan werkgroepen oprichten.
Bestuurlijk Overleg van de Taskforce Integriteit Zorgsector (BO TIZ)
Het BO komt tenminste één keer per jaar bijeen. Het BO beslist over de beleidsagenda van de Taskforce en geeft sturing aan de Taskforce
15 mei
Brief van minister Schippers (en staatssecretaris van Rijn) aan de Tweede Kamer.
“Het tegengaan van fraude in de zorg heeft onze speciale aandacht. Het kan niet zo zijn dat de betaal baarheid van de zorg onder druk komt te staan omdat de beschikbare middelen op een onjuiste manier worden gebruikt. Wij delen de verontwaardiging over deze vorm van criminaliteit en maken ons hard voor de bestrijding ervan. Graag maken wij van de door u geboden gelegenheid gebruik u te melden welke maatregelen wij reeds hebben ingezet en welke extra maatregelen worden genomen om fraude in de zorg effectief te bestrijden.”
De brief omvat tien bladzijdes vol woorden van wat allemaal al is gedaan en nog zal worden gedaan.
24 oktober
In oktober stuurt de minister een overzicht van de bij de fraudeopsporing betrokken zijnde organisaties. Dat zijn er inmiddels nogal wat, elk met hun eigen overlegstructuren (eerste bladzijde op de afbeelding). Op papier wordt het inmiddels een grote organisatie (Taskforce, Stuurgroep, expertisecentrum, landelijk verzamelpunt, tripartite overleg, selectieoverleg, ….). Op de afbeelding vinden jullie bladzijde 1 van 3.
Kortom
In deze jaren (anno 2024 meer dan 10 jaar geleden) is al een volledige kerstboom opgetuigd om de fraude in de zorg te beteugelen. De jaren na 2013 zal dat niet veel beter worden zullen we zien in de volgende bijdrage.

DISCLAIMER
Alle informatie en/of artikelen mogen alleen gedeeld worden met bronvermelding. Verwijzing naar dit kennisplatform en auteur Marjet Veldhuis.